Wat betekent TOG, oververhitting en onderkoeling?

Gastblog door slaapexperte Lise Dullaerts van @debabyslaapcoach

Vele ouders stellen zich de vraag: ‘welke TOG-waarde in kledij en bedlinnen moet ik hanteren voor mijn kleintje?’ Wanneer kan een baby oververhit geraken, hoe gevaarlijk is dit? Kan een baby ook onderkoelt geraken tijdens de slaap? Je kan als ouder soms erg onzeker worden als het erg warm (of koud) weer is. Laten we hier even bij stilstaan.

TOG-classificaties/waarden (Thermall overall grade) is een maatstaf die gebruikt wordt om de warmte of thermische isolatie van een stof of kledingstuk aan te geven. De TOG-classificatie wordt vaak gebruikt bij babyslaapkleding, met name slaapzakken, bedlinnen en dekens.

Een TOG waarde geeft jou als ouder een richtlijn bij het kiezen van de juiste nachtkleding voor je baby of kleintje, zodat je ervoor kan zorgen dat je kleintje comfortabel is en niet oververhit of onderkoeld geraakt tijdens de slaap. Hoe hoger de TOG-waarde, hoe warmer de nachtkleding, bedlinnen of deken is. De TOG-beoordelingsschaal varieert doorgaans van 0.5 tot 3.0, waarbij 0.5 luchtigste betekent en 3.0 het warmste.

Voor babymatrassen is er geen specifieke TOG-classificatie. Maar een matras is best ademend voor een goede temperatuurregulatie tijdens het slapen. Daarom is het belangrijk om prioriteit te geven aan veiligheid bij het kiezen van een matras. Hieronder enkele belangrijke factoren waarmee je rekening moet houden bij het kiezen van een babymatras:

• Ademend vermogen. Kies een matras met een goede luchtstroom en ademend vermogen. Dit helpt het risico op oververhitting verminderen en zorgt voor een comfortabele slaapomgeving. Als de matrascover echter niet genoeg ademend is, blijft de warmte gevangen in het matras, wat resulteert in een verhoogde temperatuur op de slaapplek van je baby en dus ook een hogere lichaamstemperatuur.

• Matrasbescherming voor beste hygiëne. De luier komt los tijdens het slapen of je baby geeft melk terug? Kan gebeuren! Dan helpt een waterdichte hoes de matras beter te beschermen (tegen vlekken, allergenen,…). Maar stel telkens de vraag of de matras voldoende ademend blijft (en dus veilig slapen garandeert) wanneer er een matrasbeschermer op ligt.

• Stevigheid. Kies voor een matras dat een stevig en ondersteunend oppervlak biedt voor je baby. Dit bevordert een gezonde ontwikkeling van de wervelkolom.

• Maat en pasvorm. Zorg ervoor dat de matras mooi aansluit aan de wiegrand of bedrand zonder openingen. Dit om te voorkomen dat je baby tussen matras en rand vast komt te zitten.

Gezien geen TOG-waarde wordt toegekend aan het matras zelf, is het van groot belang om rekening te houden met de TOG waarden van het beddengoed.

Je kan spreken over oververhitting als de lichaamstemperatuur van je baby boven 38°C gaat. Baby's kunnen hun eigen temperatuur nog niet goed reguleren. Daarom is het van belang om de slaapomgeving van je baby aan te passen zodat oververhitting kan voorkomen worden. Je kan alvast aan de slag gaan met deze aanbevelingen:

• Zorg ervoor dat de slaapomgeving van je baby niet te warm of te koud is. De ideale kamertemperatuur ligt over het algemeen tussen 16°C - 22°C. Gebruik een thermometer om de temperatuur in de babykamer te controleren.

• Kleed je baby op de juiste manier: Kleed je baby in lichte, ademende kleding die geschikt is voor de huidige kamertemperatuur. Vermijd overdressing van je baby of het gebruik van zware dekens. (Zie TOG tabel)

• Gebruik geschikt beddengoed: Kies een stevig matras voor het ledikantje/spijlenbedje of de wieg, bedekt met een ademend hoeslaken. Vermijd het gebruik van zware dekens of dekbedden in het bedje, omdat deze het risico op oververhitting verhogen.

• Plaats de wieg uit de buurt van direct zonlicht of directe warmtebronnen, zoals radiatoren. Direct zonlicht kan de temperatuur in de kamer snel verhogen en het ongemakkelijk maken voor de baby.

• Houd de temperatuur van de baby in de gaten: Controleer de lichaamstemperatuur van je baby door in de nek of op de buik te voelen. Als je kleintje extreem warm of zweterig aanvoelt, kan dit erop duiden dat hij oververhit raakt. Als dit gebeurt, verwijder dan een laag kleding, neem het laken of deken weg of pas de kamertemperatuur aan indien mogelijk.

• Als de kamertemperatuur te hoog is, overweeg dan om een ​​ventilator of airconditioning te gebruiken om de lucht te laten circuleren en een koelere omgeving te creëren. Zorg ervoor dat airconditioning of ventilator niet rechtstreeks op de baby blaast.

• Blijf waakzaam en observeer je baby: let op de signalen van je kleintje. Symptomen van oververhitting zijn onder meer een rode huid, snelle ademhaling, overmatig zweten, rusteloosheid of een schelle kreet. Als je een van deze symptomen opmerkt, onderneem dan onmiddellijk actie om je baby af te koelen.

Oververhitting tijdens de slaap kan verschillende risico's en gevaren voor je baby opleveren. Om deze reden is het van belang stil te staan bij de juiste kleding en bedmaterialen.

Onderkoeling treedt op wanneer het lichaam sneller warmte verliest dan het kan produceren, wat resulteert in een gevaarlijk lage lichaamstemperatuur. Onderkoeling treedt bij een baby sneller op dan bij een kind of volwassene doordat de lichaamstemperatuur vooral via het hoofdje geregeld wordt. Het hoofdje van een baby, is in verhouding bij de rest van het lichaam, erg groot en neemt ongeveer 20% van het hele lichaam van de baby in beslag. Het is belangrijk om hun lichaamstemperatuur binnen een veilig bereik te houden om onderkoeling te voorkomen. Maar je hoeft zeker geen angst te hebben dat een ademende onderlaag voor onderkoeling zal zorgen, zolang een baby passende kledij en bedlinnen heeft zal onderkoeling niet voorkomen.
Om onderkoeling te voorkomen helpen dezelfde tips als bij oververhitting:

• Zorg voor een veilige slaapomgeving met voldoende lucht-en warmtecirculatie zodat de baby altijd vrij kan ademen en de lichaamstemperatuur onder controle blijft.

• Zorg voor een kamertemperatuur tussen 16 en 22°C.

• Hou rekening met TOG waarden van de kledij en het bedlinnen in combinatie met de temperatuur van de slaapomgeving.

• Hou de lichaamstemperatuur van de baby in het oog door even te voelen in het nekje en stem de kledinglaagjes hierop af.