Voeden op verzoek: hoe vaak drinkt een baby eigenlijk?

Gastblog door lactatiekundigen Sanne en Anouk van @houseofmilk

Wanneer je baby net geboren is, kan het een grote zoektocht zijn. Hoe vaak drinkt een baby eigenlijk? Hoe weet je of je baby genoeg krijgt? En moet je naar de klok kijken of juist niet? 

Veel ouders stellen zichzelf deze vragen in de eerste weken. Misschien herken je het wel: je baby heeft net gedronken en lijkt alweer onrustig. Hoe kan het nu alweer tijd zijn voor de volgende voeding? 

Maar als je borstvoeding geeft, is de klok eigenlijk helemaal niet zo belangrijk. In plaats daarvan wil je vooral kijken naar je baby. Door de signalen van je baby te volgen kunnen jouw lichaam en je baby samenwerken volgens een prachtig principe: vraag en aanbod. 

Het principe van vraag en aanbod werkt zo: hoe vaker je baby drinkt, hoe meer melk je lichaam aanmaakt. Je lichaam reageert voortdurend op de behoefte van je baby. Wanneer je baby vaker drinkt, krijgt je lichaam het signaal om meer melk te produceren. Drinkt je baby tijdelijk wat minder vaak, dan past je lichaam zich daar ook weer op aan. 

Het mooie is dat baby’s vaak precies weten wat ze nodig hebben én dit ook kunnen aangeven. Betekent dit dat je altijd je baby kunt volgen en nooit naar de klok hoeft te kijken? Niet helemaal. 

In de eerste dagen na de geboorte helpen we baby’s namelijk graag een beetje op weg. Het is dan belangrijk dat een baby regelmatig drinkt, zodat hij of zij weer kan groeien richting het geboortegewicht. (Wist je dat elke baby eerst afvalt na de geboorte?) 

Daarom zien we in de kraamweek graag dat een baby minimaal elke drie uur drinkt. Dat betekent dat er in elk geval ongeveer 8 voedingen per 24 uur zijn. 

Soms betekent dit dat je je baby na maximaal drie uur, gerekend vanaf het begin van de vorige voeding, wakker maakt. Zelfs wanneer hij of zij nog diep slaapt. Dat voelt misschien een beetje tegenstrijdig, zeker wanneer je baby er zo vredig bij ligt. Toch helpt dit om de borstvoeding goed op gang te brengen en je baby te helpen met groeien. 

Kijk hoe je je baby zo liefdevol mogelijk wakker kunt maken. Even verschonen kan bijvoorbeeld helpen. 

Wil je baby juist vaker drinken? Dan mag dat gewoon. Sterker nog: vaker drinken helpt je melkproductie juist extra goed op gang te komen en ondersteunt de groei van je baby. Dat kan betekenen dat er niet 8, maar misschien wel 10, 12 of meer voedingen per 24 uur zijn. 

Dat klinkt best intensief — en dat is het soms ook. Gelukkig is deze periode vaak tijdelijk. 

Zodra je baby weer terug is op het geboortegewicht en het goed doet, kun je meestal overstappen naar voeden op verzoek. Dat betekent dat je steeds minder naar de klok kijkt en meer naar je baby. Je baby laat namelijk zelf zien wanneer het tijd is om te drinken.  

De meeste baby’s drinken in de eerste weken nog regelmatig, vaak 7 tot 8 keer per 24 uur, maar sommige baby’s willen nog vaker drinken. Dat is heel normaal en helpt bovendien om de melkproductie goed op gang te houden. 

Baby’s drinken overigens niet altijd gelijkmatig verspreid over de dag. De ene keer zal je baby misschien wat meer drinken en er wat langer tussen laten, en de andere keer drinkt je baby kort en wil hij of zij al snel weer drinken. Hierin lijken ze eigenlijk best op ons: de ene keer heb je zin in een uitgebreide maaltijd, de andere keer in een klein tussendoortje. 

Soms willen baby’s ook meerdere keren achter elkaar drinken. Dit noemen we clusteren. Verderop in dit artikel leggen we uit waarom baby’s dit doen. 

Naarmate je baby ouder wordt, ontstaat er vaak vanzelf meer voorspelbaarheid in het drinkpatroon. Veel ouders merken dat er langzaam een ritme ontstaat. Toch kan het drinkgedrag van je baby van dag tot dag blijven verschillen. Groei, ontwikkeling en behoefte aan nabijheid kunnen ervoor zorgen dat je baby soms weer wat vaker wil drinken. Dat hoort er allemaal bij. 

Het is logisch dat je bij het woord borstvoeding vooral aan voeding denkt. Maar borstvoeding is voor je baby veel meer dan alleen eten. Het helpt ook om dorst te lessen, troost te bieden, te reguleren en verbinding te maken. Daarom is het helemaal niet gek dat je baby soms wat vaker wil drinken. 

Denk maar eens aan jezelf. Hoe vaak neem jij op een dag een slok water, een kop thee of iets anders te drinken? Dat gebeurt ook niet altijd volgens een vast schema. Voor baby’s werkt het eigenlijk net zo. 

Daarnaast helpt drinken aan de borst je baby om prikkels van de dag te verwerken, om te kalmeren als hij of zij verdrietig is en om lekker dicht bij mama te zijn. Een slokje warme moedermelk kan voor een baby heel troostend zijn. 

Twijfel je of je baby honger heeft? Dan mag je je baby altijd aanleggen. Er hoeft geen vaste tijd tussen voedingen te zitten. 

Veel ouders merken dat hun baby op bepaalde momenten van de dag ineens heel vaak wil drinken. Dit noemen we clusteren. Tijdens zo’n clustermoment drinkt je baby meerdere keren achter elkaar kleine beetjes. Vaak gebeurt dit aan het einde van de middag of in de avond. 

Misschien herken je dat moment wel. Je wilt net beginnen met koken of even rustig zitten na een drukke dag, en precies dan lijkt je baby alleen nog maar bij jou te willen zijn en vaak te willen drinken. Het kan dan voelen alsof je baby de hele tijd wil drinken en je nergens anders aan toekomt. 

Hoewel dit intens kan zijn, is het heel normaal gedrag voor baby’s. Aan het einde van de dag verwerken baby’s vaak alle indrukken die ze hebben opgedaan. Het drinken helpt hen om tot rust te komen. 

Daarnaast wordt er aan het eind van de dag iets minder snel melk aangemaakt, waardoor baby’s wat vaker kleine beetjes drinken. De melk die dan vrijkomt is vaak juist wat vetter, waardoor je baby alsnog goed verzadigd raakt. Zelfs als je borsten dan behoorlijk leeg voelen, kun je je baby dus gewoon blijven aanleggen. 

Naast clustermomenten bestaan er ook regeldagen. Tijdens een regeldag lijkt het soms alsof je baby de hele dag wil drinken en nauwelijks weg te leggen is. 

Er kunnen verschillende redenen zijn waarom je baby een regeldag heeft. Maar wat de reden ook is: je baby heeft dit blijkbaar nodig. Het kan dus helpend zijn om hieraan toe te geven. Je verwent je baby niet, maar je volgt je baby in zijn of haar behoefte. 

Soms gebruikt je baby een regeldag om de melkproductie een extra boost te geven. Door vaker te drinken, stimuleert je baby je lichaam namelijk om meer melk aan te maken. Maar een regeldag kan bijvoorbeeld ook ontstaan na een drukke dag. Je baby wil dan misschien vaker drinken om bij te komen, te kalmeren en alle indrukken te verwerken.  

Er wordt vaak gezegd dat regeldagen voorkomen rond de tweede week, rond zes weken en rond drie maanden. Maar baby’s houden zich natuurlijk niet altijd aan een vast schema. 

Een regeldag duurt meestal één tot drie dagen. Daarna merk je vaak dat er weer meer rust ontstaat. 

Tijdens clustermomenten of regeldagen kan het helpen om met je baby mee te bewegen. Maak het jezelf comfortabel: ga lekker zitten met een dekentje, een kop thee en misschien een fijne serie.  

Je baby heeft op dat moment vaak vooral behoefte aan jouw nabijheid. Het is oké om je over te geven aan het feit dat je even niets “voor elkaar krijgt” en simpelweg bij je baby te zijn.  

Het kan trouwens wel heel fijn zijn om hulp te vragen: laat iemand anders koken of het huishouden doen. En misschien lukt het wel om je baby heel even aan je partner over te dragen zodat jij wat ademruimte krijgt.  

En onthoud: een regeldag betekent niet dat er iets mis is met je melkproductie. Het is juist een manier waarop je baby en jouw lichaam samenwerken. 

Misschien herken je het wel: net wanneer je het gevoel hebt dat je het ritme van je baby begint te begrijpen, lijkt alles weer te veranderen. 

De ene dag drinkt je baby vaker, de andere dag lijkt er juist meer ruimte tussen de voedingen te zitten. Soms lijkt er een soort ritme te ontstaan, en de volgende dag voelt het weer alsof je opnieuw moet beginnen. 

Dat kan je onzeker maken. Doe ik het wel goed? Krijgt mijn baby wel genoeg? 

Weet dat dit heel normaal is. Baby’s groeien, ontwikkelen en veranderen continu. Hun behoefte aan voeding, nabijheid en slaap beweegt daarin steeds mee. En juist door naar je baby te kijken en daarop te reageren, doe je het vaak al precies goed.

Weet je het even niet meer? Kom je er zelf niet uit? Je hoeft het niet allemaal alleen uit te vinden. Anouk en Sanne, lactatiekundigen van House of Milk, denken graag met je mee. Je kunt bij hen terecht voor online borstvoedingsbegeleiding wanneer je vragen hebt over borstvoeding, voeden op verzoek of het ritme van je baby. Samen met jou kijken ze wat bij jou en je baby past, zodat er meer rust en vertrouwen kan ontstaan.  

De House of Milk community is een belangrijk onderdeel van de borstvoedingsbegeleiding van Anouk en Sanne. Dit is een veilige plek waar je al je vragen kunt stellen en ervaringen kunt delen met andere moeders die precies weten wat je doormaakt. Het is zo fijn om te weten dat je niet de enige bent. Je bent welkom.